Zamówienia publicznie w służbie designu - prawo

Radość przy zamówieniu?
Za brzydotę polskich miast często jest obwiniane Prawo Zamówień Publicznych, które podobno nie pozwala na wybranie projektów wartościowych, ale tylko najtańsze. Tryb konkursowy opisany w tej ustawie w rozdziale III (art. 110 - 127) jest na tyle skomplikowany, że jego zastosowanie wydaje się sensowne tylko dla dużych inwestycji.

Jest jednak alternatywa. Przy trybie podstawowym, opisanym w ustawie, czyli przetargach nieograniczonych lub ograniczonych (art. 10) możliwe jest dostarczenie wykonawcy dokładnego programu funkcjonalno-użytkowego. Powinien on zawierać opis przeznaczenia robót, wymogów technicznych, ekonomicznych, architektonicznych, materiałowych i funkcjonalnych (art. 31).

Taki dokument może być przygotowany przez urzędników, ale też przez osoby spoza instytucji na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Dodatkowo na jego opracowanie można ogłosić konkurs. W takim wypadku zwycięska koncepcja staje się załącznikiem do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia. Takie rozwiązanie wydaje się szczególnie cenne w wypadku tzw. małej architektury.

Niezwykle ważne jest też odpowiednie przygotowanie umowy z wykonawcą. W celu zapewnienia jakości realizacji zamówienia powinno się uwzględnić stałe spotkania z architektem na każdym etapie jego wykonania. Dodatkowo zapis o możliwości wprowadzania konstruktywnych uwag do koncepcji i rozwiązań technicznych będzie dla zamawiającego pewną gwarancją odpowiedniego wykonania.

Jednym z przykładów takiej inwestycji może być wykonanie projektu "Julie" przy szkołach w Radzionkowie. Jest to przykład rozwiązania "Security by design", którego celem jest zwiększenie bezpieczeństwa dla dzieci i młodzieży, uczęszczającej do szkół, zlokalizowanych przy drogach. "Julie" to strefa o ograniczonej do 30 km/h prędkości ruchu (strefa tempa 30), wyróżniająca się odblaskowymi znakami informacyjnymi o wyraźnie dostrzegalnej formie i kolorystyce.

Tekst ten powstał na podstawie artykułu Krzysztofa Kuli pt. "Zamówienia publiczne: jak zamówić dobrą architekturę", który ukazał się w magazynie "Przedsiębiorczość i dizajn" w kwietniu 2009 r.