Narzędzia: Co to są sondaże obradowe / deliberatywne?

Fazy badania
W 1988 r. prof. James Fishkin z Uniwersytetu Stanforda opracował koncepcję sondaży obradowych (deliberative polling). Badanie tego rodzaju to połączenie próby reprezentatywnej z grupami fokusowymi. Pozwala ono wyeliminować główny problem sondaży, czyli zagrożenie, że ankietowani nie zrozumieli pytania lub ich wiedza w danym temacie jest bardzo mała.

Sondaż obradowy składa się z kilku części. Najpierw, jak przy zwykłych sondażach, wybierana jest próba reprezentatywną mieszkańców, którzy odpowiadają na zadane pytania jak w zwykłych ankietach. Całość badania odbywa się pod nadzorem metodologicznym Center for Deliberative Democracy za co ośrodek pobiera niewielką opłatę.

Kolejny krok to spotkanie z badanymi, na którym eksperci wyjaśniają, jakie są za i przeciw każdego rozwiązania. Lista ekspertów jest znana na długo przed spotkaniem. Reprezentują oni różne stanowiska, aby zapewnić pełne spektrum poglądów.

Po wysłuchaniu ekspertów w 15-osobowych grupach pod przewodnictwem wyszkolonych moderatorów ludzie dyskutują to, co usłyszeli w sali plenarnej. Zazwyczaj tutaj zachodzą pierwsze zmiany poglądów. Co ważne nie są one zawsze zgodne z sugestiami fachowców (np. przypadek sondażu dotyczącego wstąpienia Turcji do Unii Europejskiej, w którym badani początkowo pozytywnie nastawieni do członkostwa tego kraju, później byli zdecydowanie przeciwko).

Ostatnia faza to kolejne spotkanie z ekspertami. Jego celem jest możliwość dopytania fachowców. Na koniec badani odpowiadają na takie same pytania jak na początku.

W Polsce pod koniec listopada 2009 r. metoda ta została wykorzystana przez Projekt Społeczny 2012 i władze Poznania, aby poznać opinie o optymalnym modelu zarządzania nowym stadionem, wybudowanym na Euro 2012. Ankietowani zmienili swoje zdania w tej sprawie i odstąpili od stanowiska, że stadionem powinno zarządzać miasto na rzecz idei niezależnej spółki odpowiedzialnej za to zadanie (przeczytaj pełen raport z badania).