Wydarzenia: Nathalie de Vries w Katowicach

DV w ING
12 maja 2011 r. w Katowicach odbył się kolejny wykład z cyklu "Mistrzowie architektury". Gościem była Nathalie de Vries z biura projektowego MVRDV (DV w nazwie pochodzi od nazwiska architektki). Prezentacja została podzielona na dwie części. W pierwszej pani de Vries prezentowała koncepcje i projekty urbanistyczne, a w drugiej architektoniczne - choć granica była tu płynna. Organizatorem cyklu jest katowicki oddział SARPu.

MVRDV to jedna z najbardziej znanych holenderskich pracowni architektonicznych, aktywna na polach planowania przestrzennego, urbanistyki i architektury na niemal wszystkich kontynentach. Charakterystyczny dla biura przebieg procesu projektowego koncentruje się na przetwarzaniu dużych ilości danych za pomocą specjalnie opracowanych algorytmów. Stałe motywy obecne zarówno w ich tekstach teoretycznych, jak i realizacjach to gęstość w architekturze i urbanistyce oraz nowe formy przestrzeni publicznej.

Chińska przyszłość
W prezentacji dużą wagę de Vries przykładała do procesu projektowego (zdjęcia na końcu postu). Zaczęła od koncepcji przygotowanej na jeden z konkursów ogłaszanych w Chinach, a dotyczącej przyszłości miast w tym kraju. Gęstość zaludnienia - przy założeniu zeroemisyjności miast i samowystarczalności żywieniowej - powoduje, że miasta przyszłości nie mogą być podobne do tych istniejących dzisiaj. W Chinach brak bowiem dla nich miejsc. Biuro MVRDV opracowało więc koncepcje miast warstwowych z budową sięgającą nawet 500 metrów wysokości. Budynki podobne do stożków na fasadach mają ogrody. Pomysł wygrał konkurs i biuro obecnie przystępuje do opracowania szczegółów architektonicznych.

Koreański standard
Kolejne azjatyckie doświadczenie MVRDV to projekt kompleksu apartamentowców dla nowopowstającego miasta Songdo. 70 proc. Koreańczyków chce mieszkać w apartamentach i są one symbolem statusu w tej społeczności (w przeciwieństwie do np. amerykańskich i polskich domków na przedmieściu). Społeczeństwo to porusza się w systemie wzorców, które mocno wpływają na architekturę. Układ mieszkań jest bowiem ściśle określony i liczy tylko kilkanaście wariantów, których nie można zmieniać. Określone jest nawet wyposażenie kuchni z obowiązkowo oddzielną zamrażarką. Inwestor o tych wszystkich uwarunkowaniach od razu poinformował biuro.

Holendrzy zaproponowali rozwiązanie, które łamało przyjęty standard w zakresie przestrzeni publicznej. Większość projektów w Songdo to kompleksy budynków oddzielone od świata wyszukaną bramą. MVRDV przygotowało pomysł ośmiu wieżowców, ułożonych koliście - bez bram i płotów. W środku okręgu powstała wartościowa przestrzeń publiczna, która dodatkowo umożliwia mieszkańcom innych kompleksów budynków łatwiejsze przemieszczanie po całej dzielnicy (nie tylko po równolegle rozłożonych ulicach publicznych).

Otwarte progi Tokyo
MVRDV przystąpiło także do zaprojektowania domu towarowego przy ulicy Omotesando w Tokyo, gdzie zlokalizowane są wytworne sklepy. Centrum miało stanąć tuż przy "Białej Damie" salonu Diora. Przygotowany projekt nie tylko wyróżnia się w kontekście ulicy, ale także nawiązuje do starych sklepików znajdujących się na sąsiednich ulicach. Ważnym elementem jest zaprojektowanie wejścia w taki sposób, że stanowi ono część ulicy i wręcz połyka przechodniów do środka.

Piksele w Oslo
Kolejnym omawianym projektem była siedziba dla banku DnB Nor Bank w Oslo. Wieżowiec mial wpisywać się w kontekst architektury centrum biznesowego. Przygotowany przez MVRDV projekt otwartego budynku nawiązuje do krajobrazu miasta. Oslo jest położone na pokładach granitu i takiego materiału użyto do wykończenia budynku i wnętrz.

Niezwykła jest dbałość o przestrzeń publiczną tego projektu. Budynek ma bramę przez którą można swobodnie przejść, a jeden z jego rogów jest podcięty. Dzięki temu uzyskano przestrzeń łączącą się z ulicą i dostępną dla wszystkich.

Góra książek
Projekt biblioteki publicznej w jednej z miejscowości w okolicach Roterdamu, w którym jako element konstrukcyjny ścian wykorzystano książki. Miejscowy magistrat - mając ograniczone środki - zdecydował, że parter budynku będzie przeznaczony na działalność gospodarczą. Biblioteka jest więc na piętrach wyższych. Jej dyrektor z kolei chciał, aby pomieszczenia były bardzo przestrzenne. MVRDV przygotowało swoistą szklaną piramidę, w środku której centralnie zlokalizowane są pomieszczenia biblioteki. Dla czytelników zaś dostępna jest przeszklona przestrzeń wokół całego centrum.

Rotterdamskie warzywa
Biuro przystąpiło do konkursu na projekt targu warzywnego w Rotterdamie. Oprócz głównego przeznaczenia pomysł miał obejmować opracowanie części mieszkalnej. W Rotterdamie bowiem po wojnie, gdy nastąpiła przebudowa miasta, zapomniano o budynkach mieszkalnych. Od kilku lat więc we wszystkich ogłaszanych przez magistrat konkursach architektonicznych pojawia się wymóg zaplanowania mieszkań. Polityka ta ma doprowadzić do ożywienia centrum.

MVRDV zaprojektowało targ w kształcie łuku, gdzie sama przestrzeń targowa jest położona na dole, a w ramionach łuku zlokalizowane są mieszkania. Nathalie de Vries żartowała, że wystarczy spuścić koszyk z okna swojego mieszkania, aby mieć świeże warzywa i owoce na śniadanie.

Musztardowy call-center
W Holandii i Europie Zachodniej problemem stają się puste przestrzenie biurowe. Często budowane niedawno dziś stoją pustę, bo część działalności przeniosła się do Azji. MVRDV przystąpiło do konkursu na zagospodarowanie przestrzeni biurowych koncernu Unilever w Dijon we Francji. Koncern, jak i miasto nie chciały przeznaczyć zbyt dużo pieniędzy na przemianę.

Koncepcja biura oparta była o znak kodu QR, który zawiera informacje odczytywane przez telefony komórkowe. Powiększone znaki graficzne znalazły się na fasadzie budynku i w części pomieszczeń. Symbol miał nawiązywać do nowego przeznaczenia budynku - miejsca nowoczesnego, gdzie siedzibę mają start-upy i firmy powstające w inkubatorach przedsiębiorczości.

Kultura i sport pod jednym dachem
Dla Kopenhagi MVRDV zaprojektowało Centrum Kultury i Wypoczynku. Nowoczesny budynek to nie tylko połączenie wellness'u z teatrem, ale także nowa przestrzeń publiczna dla miasta. Między dwoma budynkami centrum zaplanowano bowiem nowy park.

Chiński komiks?
Ostatnim prezentowanym projektem było Chińskie Muzeum Komiksu i Animacji. Komiks jest niezwykle popularny w tym kraju. Władze jednego z miast zdecydowały się na budowę parku tematycznego. MVRDV zaprojektowało niezwykły budynek siedziby muzeum, składający się z pięciu amorficznych owali o różnych funkcjach. Pod nimi zaś powstało jęzioro, po którym można pływać na łódkach. Projekt jest częścią większego kompleksu.