Postacie: Jaime Lerner śpiewa o mieście

Czarodziej z Kurytyby
W marcu 2007 r. były burmistrz brazylijskiej Kurytyby (przeczytaj post o zagospodarowaniu kamieniołomów) został zaproszony na konferencję TEDTalk. Jaime Lerner w ciągu szesnastu minut przedstawił lata swoich doświadczeń w przemianie wyglądu miast i czynienia z nich miejsc, gdzie dobrze się mieszka.

Tysiąc dni zmian
Zdaniem Lernera każde miasto można zmienić w trzy lata. Potrzebna jest do tego kreatywność, a ona zaczyna się, gdy "odcina się jedno zero w budżecie i rośnie, gdy odetnie się dwa zera". Problemem nie jest bowiem miasto, ale rozwiązania jakie się przyjmuje.

Najważniejsze to nie niszczyć miasta i nie dać się zdominować samochodom. Burmistrz Kurytyby nawołuje do budowy sąsiedztw, gdzie się mieszka i pracuje. W efekcie rola auta się zmniejsza. Efektywny system komunikacji przyspiesza jeszcze ten proces.

Rewolucyjny autobus
W Kurytybie już w latach 70. zdecydowano, że autobus stanie się głównym środkiem transportu. Było to rewolucyjne w mieście, gdzie dziennie z tego środka lokomocji korzystało 25 tys. osób. Dokonano "umetrowienia" autobusu, dzięki czemu mieszkańcy uwierzyli, że podróżowanie tym środkiem komunikacji może być efektywne, przyjemne i bezpieczne. Koszt budowy specjalnych linii dla autobusów i przystanków jest sto razy mniejszy niż metra.

Przystanki tzw. boarding tubes, zostały zaprojektowane przez samego burmistrza. Ich główna rola to przyspieszenie wsiadania i wysiadania z pojazdów. Bilety kupuje się w momencie wejścia na platformę. Stworzenie kompleksowego systemu obsługi ruchu autobusowego zajmuje, według Lernera, około dwóch lat. Dzisiaj w Kurytybie dziennie korzysta z autobusów dwa miliony mieszkańców. W godzinach szczytu kursują co 60 sekund.

Miasto jak szkoła
Miasto jest zdaniem Lernera jedyną szansą na zrównoważony rozwój. Wymaga on jednak stałej edukacji. Najlepiej jest uczyć dzieci, bo one później same uczą starszych. W Kurytybie program sortowania śmieci zaczął się w przedszkolach i szkołach. Przez sześć miesięcy najmłodsi się uczą dlaczego warto segregować odpadki. Obecnie w mieście 70 proc. odpadów jest sortowanych i jest to najwyższy wskaźnik na świecie.

Dodatkowo dla mieszkańców faveli władze stworzyły specjalny program socjalny. Jeśli dostarczą one do punktów skupu posortowane odpadki to w zamian otrzymają jedzenie. Osoby, które chciałyby się wyprowadzić ze slumsów otrzymują od miasta nisko oprocentowane pożyczki, ziemię i darmowe projekty domów. Prowadzone są dla nich specjalne szkolenia, aby sami mogli wybudować swoje lokum.

Tani park 
Jaime Lerner wspólnie z miejskim urbanistą Hitoshi Nakamurą stworzyli system parków, otaczających całe miasto. Niektóre z nich zostały zbudowane na terenach zalewowych. Jest to znacznie tańsze rozwiązanie niż próby uregulowania rzek przy pomocy betonowych koryt. Według burmistrza Kurytyby takie podejąście pozwala zbudować park w dwa miesiące. Dążenie do oszczędności jest widoczne np. w wykorzystaniu owiec do "koszenia" trawy w parkach.

Zapraszam do obejrzenia całej prezentacji.

Zobacz film przedstawiający Kurytybę.